Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia đang được triển khai trên nhiều lĩnh vực, trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng được quan tâm và ứng dụng trong hoạt động quản lý, điều hành, sản xuất, kinh doanh và đời sống xã hội. Đối với cơ quan nhà nước, AI có thể hỗ trợ xử lý thông tin, tổng hợp tài liệu, tra cứu kiến thức, phân tích dữ liệu và nâng cao hiệu quả thực hiện một số nhiệm vụ chuyên môn.
Theo Quyết định số 1671/QĐ-TTg ngày 28/8/2026 của Thủ tướng Chính phủ về Chiến lược quốc gia về trí tuệ nhân tạo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, việc phát triển và ứng dụng AI là một trong những định hướng quan trọng nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực quản lý và phát triển kinh tế - xã hội.
Trí tuệ nhân tạo mang lại những lợi ích gì?
Trí tuệ nhân tạo là công nghệ cho phép máy tính thực hiện một số nhiệm vụ thường đòi hỏi khả năng xử lý thông tin của con người, chẳng hạn như nhận diện hình ảnh, xử lý ngôn ngữ, phân tích dữ liệu và tạo nội dung theo yêu cầu.
Hiện nay, các công cụ AI có thể hỗ trợ soạn thảo văn bản, tóm tắt tài liệu, dịch thuật, xây dựng nội dung tuyên truyền, thiết kế hình ảnh và tìm kiếm thông tin. Trong hoạt động hành chính, những công cụ này có thể giúp người sử dụng tiết kiệm thời gian đối với các công việc phù hợp, từ đó tập trung hơn vào việc kiểm tra nội dung, xử lý nghiệp vụ và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.
Tuy nhiên, AI chỉ là công cụ hỗ trợ, không phải nguồn thông tin luôn chính xác tuyệt đối. Kết quả do AI tạo ra có thể chứa thông tin sai lệch, thiếu căn cứ hoặc không còn phù hợp với quy định hiện hành. Vì vậy, người sử dụng cần kiểm tra và chịu trách nhiệm về nội dung được sử dụng.
Ứng dụng AI trong hoạt động của cơ quan nhà nước
Trong quá trình chuyển đổi số, AI có thể được nghiên cứu và ứng dụng vào một số công việc phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của cơ quan nhà nước như:
- Hỗ trợ tổng hợp, phân loại và tóm tắt tài liệu phục vụ nghiên cứu, tham mưu.
- Hỗ trợ dự thảo nội dung tuyên truyền về chủ trương, chính sách, pháp luật và các hoạt động tại địa phương.
- Hỗ trợ xây dựng câu hỏi, tài liệu hướng dẫn và nội dung phổ biến kiến thức số cho người dân.
- Hỗ trợ tra cứu, phân tích dữ liệu đã được phép sử dụng để phục vụ công tác thống kê, báo cáo.
- Hỗ trợ thiết kế hình ảnh, infographic và các sản phẩm truyền thông phục vụ công tác thông tin, tuyên truyền.
Việc ứng dụng AI cần phù hợp với quy định pháp luật, quy chế làm việc, yêu cầu bảo mật và điều kiện kỹ thuật của từng cơ quan. Những nội dung liên quan đến quyết định hành chính, quyền và nghĩa vụ của người dân, chế độ chính sách hoặc kết luận chuyên môn phải được người có thẩm quyền kiểm tra, xem xét và quyết định theo quy định.
Bên cạnh cơ quan nhà nước, người dân cũng có thể sử dụng các công cụ AI để hỗ trợ học tập, tìm hiểu kiến thức, lập kế hoạch công việc, dịch ngôn ngữ hoặc tiếp cận thông tin về công nghệ.
Khi sử dụng AI để tìm hiểu quy định pháp luật, thủ tục hành chính hoặc chính sách hỗ trợ, người dân cần đối chiếu với văn bản chính thức và hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền. Không nên dựa hoàn toàn vào câu trả lời do AI cung cấp để đưa ra quyết định có ảnh hưởng đến quyền lợi, tài chính hoặc nghĩa vụ pháp lý của bản thân.
Để khai thác hiệu quả AI mà vẫn bảo đảm an toàn thông tin, mỗi người cần hình thành thói quen sử dụng công nghệ có trách nhiệm.
Trước hết, không đưa lên các công cụ AI công cộng những thông tin thuộc bí mật nhà nước, dữ liệu cá nhân nhạy cảm, hồ sơ công vụ chưa được phép chia sẻ hoặc tài liệu nội bộ có yêu cầu bảo mật. Đối với cán bộ, công chức, việc sử dụng AI trong xử lý công việc phải tuân thủ quy định của cơ quan về bảo mật, quản lý dữ liệu và sử dụng công cụ số.
Bên cạnh đó, cần kiểm tra độ tin cậy của thông tin do AI tạo ra; đối chiếu số liệu, tên cơ quan, ngày tháng, số hiệu văn bản và căn cứ pháp lý trước khi sử dụng. Không sử dụng AI để tạo hoặc phát tán thông tin sai sự thật, hình ảnh giả mạo, nội dung xâm phạm quyền riêng tư hoặc gây ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người khác.
Người dùng cũng cần lựa chọn công cụ có nguồn gốc rõ ràng, đọc kỹ các điều khoản sử dụng và cân nhắc quyền truy cập dữ liệu trước khi tải tài liệu lên hệ thống.
Sự phát triển của AI đặt ra yêu cầu mỗi người dân cần chủ động học tập, nâng cao kỹ năng số và khả năng kiểm chứng thông tin. Việc tiếp cận công nghệ nên bắt đầu từ những nhu cầu thiết thực, lựa chọn công cụ phù hợp và sử dụng từng bước để hiểu rõ khả năng cũng như giới hạn của công nghệ.
Các cơ quan, đơn vị cần quan tâm hướng dẫn cán bộ, công chức sử dụng công cụ AI đúng mục đích, phù hợp với nhiệm vụ và quy định hiện hành. Đồng thời, cần nâng cao nhận thức cho người dân về lợi ích, rủi ro và nguyên tắc bảo vệ thông tin cá nhân khi tham gia môi trường số.
UBND phường Cam Linh khuyến khích Nhân dân chủ động tìm hiểu kiến thức về trí tuệ nhân tạo, ứng dụng công nghệ vào học tập, lao động và đời sống một cách phù hợp; đồng thời nâng cao tinh thần cảnh giác, kiểm chứng thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân./.
TV